Kraków - moje miasto

Witryna w budowie

Strona umieszczona na serwerze darmowych kont Friko.pl

BuiltWithNOF
Wawel - intro

Wiosenne zaduszki

 

 

 

11.04.2001

 

Artykuł z gazety: “Dziennik Polski” (Magazyn Specjalny)

 

 

 

Dziś pradawna symbolika tych obrzędów uległa zapomnieniu, a Rękawka przemieniła się w wesołą wielkanocną zabawę.

Minęły wieki, a tradycja nie uległa zapomnieniu. Co roku, w pierwszy wtorek po Wielkanocy, na Krzemionkach, obok kościółka św. Benedykta i obok kopca Krakusa, odbywa się odpust połączony z wesołą zabawą - Rękawka. U stóp legendarnej mogiły Krakusa gromadzi się barwny i gwarny tłum, kupujący w kramach słodycze i świecidełka, kręcący się na karuzelach i próbujący swej ręki na strzelnicach.

Grób zwany Rękawką
Na XVII-wiecznym sztychu umieszczonym w dziele Brauna i Hoghenberga widnieje kopiec Krakusa. Na jego szczycie umieszczono okrągłą kapliczkę, a obok łaciński napis: "Grób zwany Rękawką". To mogiła księcia Kraka, którą zgodnie z tradycją lud miał usypać, nosząc ziemię w rękawach. Historycy datują powstanie kopca Krakusa (jak również i kopca Wandy) na VII wiek. Co tkwi u podłoża Rękawki, jednej z licznych i nie spotykanych w innych miastach osobliwości Krakowa, i dlaczego krakowianie spieszą na kopiec tuż po Wielkanocy?

 





Kult zmarłych i święto wiosny

Rękawkę należy łączyć z obchodzonym przez Słowian świętem wiosny oraz z kultem zmarłych. Wierzono, że wraz z odejściem zimy zmarli przodkowie domagają się pokarmu i wspomnienia. Na kopcu Krakusa od zamierzchłych czasów aż po pierwszą połowę XIX wieku odprawiano stypy pogrzebowe, dzielono się ze zmarłymi pokarmem (szczególną, symboliczną rolę odgrywało jajko) i palono wiosenne zaduszkowe ognie. Ponadto na Rękawce sadzono krzewy przeznaczone na schronienie dla dusz przybierających postaci ptaków - pozostałością tego zwyczaju jest "drzewko życia" wystrugane z drewna, na gałązkach którego siedzą drewniane ptaszki (niegdyś popularne na Rękawce, dziś można je zobaczyć w Muzeum Etnograficznym). Aby uczcić zmarłych, a złe duchy skutecznie szczękiem broni odstraszyć, prowadzono igrzyska szermiercze (stąd na Rękawce do dziś jazgotliwe zabawki).

Znaki solarne
Jeszcze nie tak dawno krakowianie zrzucali z kopca chleb, jabłka, jajka, pierniki i resztki święconego, a także drobne monety. Dziś pradawna symbolika tych obrzędów uległa zapomnieniu, a Rękawka przemieniła się w wesołą wielkanocną zabawę. Nad wyjaśnieniem tajemnicy kopców trudzą się archeolodzy; wiemy już np., że te zabytki z dawnych epok są znakami solarnymi oraz wskazują strony świata. Tu również w sobótkową noc szukano kwiatu paproci...
 

 

 

(DD)

 

 

 

[Home] [Historia] [Zabytki] [Tradycje] [Okolice] [Artykuły cz. I] [Artykuły cz. II] [W drodze do Emaus] [Golgota] [Klasztorna studnia] [Ukryta kopuła] [Na szerokim torze] [Ostatnia nawałnica] [Pałac biskupów..] [Perła gotyku] [Kiedy Kraków żegnał..] [Pożeracze zabytków] [Mariacka litania..] [Stulecie elektrycznego] [Resztki słynnej..] [Jak zginął św. Stanisław] [Światło przed Matką..] [W wulkanicznym..] [Magiczny zawrót głowy] [Wędrówki czasu] [Wiosenne zaduszki] [Artykuły cz. III] [Galerie] [Kalendarz dziejów ..]