Kraków - moje miasto

Witryna w budowie

Strona umieszczona na serwerze darmowych kont Friko.pl

BuiltWithNOF
Wawel - intro

Wiek X-XII

Najstarsze zabytki architektury przedromańskiej to rotunda NMP na Wawelu i kościół Św. Salwatora (X w.) oraz fragmenty katedry Bolesława I Chrobrego (XI w.). Wczesnym przykładem plastyki rzeźbiarskiej jest figura wołka (w zbiorach wawelskich). Styl romański reprezentują: kościół Św. Andrzeja (1086), fragmenty II katedry (konsekrowanej 1142) z kryptą Św. Leonarda i Wieżą Srebrnych Dzwonów, a także fragmenty kościoła Św. Wojciecha (przed 1100).

Obiekty sakralne

Kościół św. Andrzeja

Kościół św. Andrzeja i zespół klasztorny Klarysek

(ul. Grodzka 56) Fundowany przez palatyna Sieciecha ok. 1080 r., romański, kamienny, trzynawowy, dwie wieże z XI w. z barokowymi hełmami z 1639 r. Przebudowany w XIII/XIII w. na bazylikę. Wnętrze barokowe z ok. 1700 r., dekoracje stiukowe Baltazara Fontany, późnobarokowy ołtarz główny Franciszka Placidiego z XVIII w., rokokowa ambona w kształcie łodzi Piotrowej. Klasztor z XIV w., w XVI-XVII w. dobudowano budynki gospodarcze. We wnętrzu fragmenty romańskich fresków z XII w., w zbiorach figurki jasełkowe z lat 1370-75, bizantyjska mozaika z XII/XIII.

 

 

Kościół św. Wojciecha

Kościół św. Wojciecha

(Rynek Główny) Kamienny z XI/XII w., jeden z najstarszych w Krakowie, wzniesiony na miejscu dawnej świątyni pogańskiej, przebudowany w XVII/XVIII w. W fundamentach fragmenty budowli kamiennej z X w. oraz starszej drewnianej. Wczesnobarokowa kopuła z 1611 r., zakrystia z 1711 r. i kaplica z 1778 r. Na belce tęczowej rzeźba Chrystusa z 'prawdziwymi' włosami. W podziemiach romański portal. Siedziba Muzeum Archeologicznego z wystawą Dzieje Rynku Krakowskiego.

 

 

 

Kościół św. Floriana

(pl. J. Matejki/ ul. Kurniki 2) Pierwotna świątynia romańska fundowana przez biskupa Gedko, powstała w 1185 r. z inicjatywy Księcia Kazimierza Sprawiedliwego. Rozbudowana w stylu gotyckim, wielokrotnie przebudowywana, obecnie barokowa z XVII w. Bogate barokowe i rokokowe wyposażenie z XVIII w. Ołtarz główny z obrazem Św. Floriana z 1686 r. dzieło Aleksandra Trycjusza, rzeźby z warsztatu Wita Stwosza, w skarbcu srebrny gotycki relikwiarz Św. Floriana ufundowany przez Władysława Jagiełłę z XV w. Świątyni patronowali królowie polscy, a od XVI w. Uniwersytet Jagielloński. W latach 1949-1951 wikariuszem był tu Karol Wojtyła, późniejszy Papież Jan Paweł II.

 

 

 

Kościół św. Jana i zespół klasztorny Prezentek

(ul. Św. Jana 7) Pierwotna świątynia z XII w. wybudowana z inicjatywy rycerza Piotra Wlasta, przebudowana w XVIII w. W ołtarzu głównym cudowny obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem z XVI w.

 

 

 

Kościół św. Mikołaja

(ul. M. Kopernika 9) Zbudowany w XII w., wielokrotnie przebudowywany w XV-XVII w. w stylach od gotyku do baroku. Wieloskrzydłowy średniowieczny ołtarz z XV w. Na przykościelnym cmentarzu Latarnia Zmarłych z XIV w. ze średniowiecznego szpitala dla trędowatych.

 

 

 

Kościół św. Norberta i zespół klasztorny ponorbertański

(ul. Kościuszki 88) Fundowany w XII w. przez Jaskra z Konopnicy, Pierwotny jednonawowy kościół romański wzniesiony z kamienia. Zachowany fryz arkadowy, w kruchcie romański kamienny portal kolumnowy z XIII w., półkoliste ceglane obramienia okien. Przebudowany w XVII-XVI II w. w stylu barokowym i klasycystycznym wg proj. Jana Trevano i Jana Petriniego. Klasycystyczny wystrój wnętrza z XVIII. zaprojektowany przez Sebastiana Sierakowskiego. W ołtarzu bocznym trumienka z relikwiami Błogosławionej Bronisławy. Na terenie klasztoru zachowane fragmenty średniowiecznych murów obronnych z basztami warownymi i strzelnicami. Tradycją związany z pochodem z Lajkonikiem i wielkanocnym odpustem Emaus.

 

 

Wawel - Kaplica Zygmuntowska

Wawel - Katedra

Katedra Wawelska

Katedra Wawelska (Królewska, Metropolitalna) Św. Wacława i Św. Stanisława - miejsce koronacji królów polskich, nekropolia królewska z marmurowymi sarkofagami, nagrobkami i epitafiami królów, miejsce pochówku wybitnych Polaków. W dolnej części Wieży Srebrnych Dzwonów zachowane elementy romańskiej Katedry Hermanowskiej z X/XI i XI/XII w. W 1364 r. dzięki staraniom biskupa Nankera, z fundacji Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego zbudowano w stylu gotyckim trzynawową, ceglaną, katedrę z dwoma wieżami i bazylikowym transeptem . Portal z 1640 r., obok wejścia zawieszone kości nosorożca i mamuta. We wnętrzu barokowa konfesja Św. Stanisława ze srebrną trumną, ołtarz główny pokryty płatkami złota Giovanniego Trevana z 1671 r., baldachim z ostatniej koronacji Króla Augusta III Sasa z 1734 r., renesansowa płyta nagrobna z brązu Kardynała Fryderyka Jagiellończyka . Wieniec osiemnastu kaplic otaczających Kościół z XIV-XVIII w. w stylach: gotyckim, renesansowym i barokowym. Największa w Europie na północ od Alp renesansowa Kaplica Zygmuntowska z 1517-1533 r. dzieło Włocha Bartłomieja Berrecciego i jego uczniów z pozłacaną kopułą. Obok barokowa Kaplica Wazów oraz Kaplica Świętokrzyska z sarkofagiem Króla Kazimierza Jagiellończyka, dziełem Wita Stwosza. Na Wieży Zygmuntowskiej największy polski Dzwon Zygmunt III odlany z polecenia Króla Zygmunta I Starego w XVI w. H. Behama. Na Wieży Zegarowej portrety polskich świętych. W Kaplicy Czartoryskich zejście do Grobów Królewskich i Krypty Wieszczów Narodowych, sarkofagi umieszczone są w zachowanej romańskiej Krypcie Św. Leonarda z lat 1075-1142 z romańska rzeźbą uskrzydlonego smoka z XI/XII w. Skarbiec Katedralny w latach 1481-1500 wybudował Hanusza Blatfusa z Koszyc, w zbiorach włócznia Św. Maurycego, diademy książęce Bolesława Wstydliwego i jego żony Kingi, infuła biskupia Św. Stanisława z XIII w., racjonał Królowej Jadwigi z XIV w. Przed katedrą Wikarówka. Muzeum Katedralne - w gotyckich murach mieszkań dla służby i zabudowaniach administracyjnych, zbiory od XI w. ze Skarbca Katedralnego oraz Biblioteki i Archiwum Kapituły. Najcenniejsze: kopie królewskich insygniów grobowych, miecz ostatniego Jagiellona Zygmunta Augusta, ornat z 1504 r. wg proj. Wita Stwosza.

 

 

Katedra Wawelska - detale

Katedra Wawelska - detale

Katedra Wawelska - detale

Katedra Wawelska - detale

Katedra Wawelska - detale

Katedra Wawelska - Dzwon Zygmunta

 

 

Obiekty świeckie

Wawel - dziedziniec

Wawel - Smok

 

 

Zespół zabudowy zamku królewskiego na Wawelu

(ul. Bernardyńska/ ul. Podzamcze) Do ok. 1609 r. siedziba królów Polskich. Otoczony obronnymi murami zamek na Wawelskim Wzgórzu nad Wisłą, zespół budowli w różnych stylach architektonicznych. Zachowane elementy najstarszych preromańskich budowli murowanych z X w. Murowany zamek romański Króla Władysława Łokietka znajdował się w najwyższej części wzgórza od XI w. i stopniowo był rozbudowywany. Zamek gotycki ceglano-kamienny z XIV w. zbudował Kazimierz Wielki, zachowały się Kurza Stopka oraz Pawilon Gotycki. Zamek został przebudowany z inicjatywy Zygmunta I Starego w XVI w. przez m.in. Franciszka Florentczyka i Bartłomieja Berreciego na renesansowy pałac o 4 skrzydłach wokół dziedzińca arkadowego z krużgankami kolumnowymi.

Po pożarze w 1595 r., odbudował go Zygmunt August. Skrzydło północne przebudowano w XVI/XVII w. w stylu barokowym. W XIX w. zamek został zaadoptowany przez Austriaków na koszary i szpital. Odrestaurowany w I połowie XX w. W czasie II wojny światowej byt siedzibą gubernatora generalnego Rzeszy Niemieckiej Hansa Franka. Bogaty renesansowy wystrój Królewskich Komnat Zamkowych (71 sal) - meble i malarstwo, jedna z najciekawszych na świecie kolekcja 136 arrasów flandryjskich zakupionych w latach 1553-71 przez Zygmunta Augusta, modrzewiowe, belkowane i kasetonowe stropy, w Sali Poselskiej strop kasetonowy z głowami wawelskimi malowane fryzy Hansa Durera z lat 1532-34. Część komnat w stylu barokowym ze złoceniami, malowane plafony, marmurowe kominki i portale, pokryte kurdybanem ściany, kolekcja portretów. W podziemiach budynku tzw. kuchni królewskich i stajni zamkowych pozostałości po Kościele Św. Gedeona kamiennej przedromańskiej świątyni chrześcijańskiej z 960 r. zbudowanej przez Bolesława Chrobrego. Zachowana Rotunda Najświętszej Marii Panny (Kaplica Św. Feliksa i Adaukta), fragmenty murów, groby ze szczątkami szkieletów oraz resztki romańskiego palladium książęcego-wystawa Wawel Zaginiony. W tym miejscu wg legendy znajduje się Czakram hinduski święty kamień sił życiowych. W Skarbcu Koronnym - insygnia królewskie, miecz koronacyjny Szczerbiec z XIII w., miecz sądowy z XVI w., miecz Króla Stefana Batorego, pamiątki po Janie III Sobieskim. W Zbrojowni zgromadzono najbogatsze w Polsce zbiory militariów od średniowiecza.


Zobacz artykuł p.t. “Magiczny zawrót głowy”.

Zobacz artykuł p.t. “Wawel niezwykły”.

Zobacz artykuł p.t. “Zagadki wawelskiego wzgórza”.

Sukiennice - pomnik A. Mickiewiecza

Sukiennice - wnętrze

Sukiennice

(Rynek Główny 1/3) Pierwotne centrum handlowe miasta Krakowa lokowanego w 1257 r., gotyckie hale targowe z kramami z XII - XIV w. Odbudowane po pożarze w XVI w. w stylu renesansowym przez Jana Marię Padovano. Dodano salę górną, loggie ze schodami i attykę zdobioną maszkaronami. W 1879 r. przebudowano podcienia neogotyckie i ryzality wg proj. Jana Matejki i Tadeusza Prylińskiego, umieszczono herby miast polskich, godła kupieckie i cechowe. Odrestaurowane w XIX w., obecnie sklepy z pamiątkami oraz Galeria Malarstwa Polskiego z XVIII - XIX w. Oddział Muzeum Narodowego.

 

 

[Home] [Historia] [Zabytki] [Wiek X-XII] [Wiek XIII-XIV] [Wiek XV] [Wiek XVI] [Wiek XVII] [Wiek XVIII] [Wiek XIX] [Wiek XX] [Tradycje] [Okolice] [Artykuły cz. I] [Artykuły cz. II] [Artykuły cz. III] [Galerie] [Kalendarz dziejów ..]